Waarom stilte leren?

Om jezelf en daardoor ook de ander beter te kunnen horen – verstaan – begrijpen – zien!

Je zult toch eens al dat rumoer, gewoel van gedachten, meningen van en over jezelf en om je heen tot rust willen brengen.
Dat doe je door afstand te nemen van de dagelijkse drukte en dan ook letterlijk tijd te nemen om tot jezelf te komen, tot de stilte.

  • Stilte heb je altijd beschikbaar, als je er maar open voor staat.
  • Stilte is een essentiële basisbehoefte.
  • Stilte levert de basis voor al het nieuwe dat komen gaat.
  • Stilte is kracht.
  • Stilte brengt je terug in het hier en nu.
  • Stilte is voeding!

Om de stilte toegankelijk te maken voor iedereen. Mijn dieper liggende vraag is: “Hoe kom je in aanraking met de stilte en hoe LEREN we de stilte te integreren in ons dagelijks leven? “

Dat kan op allerlei manieren: veel mensen zullen de stilte ervaren tijdens een wandeling in de natuur, maar ook andere ingangen zijn mogelijk zoals zen, meditatie, yoga. De weg van yoga was voor mij tevens de weg naar stilte/meditatie. Het verlangen ernaar en de behoefte eraan zijn voor mij alleen maar groter geworden.

Zen, meditatie, yoga, mindfulness, zijn allemaal wegen naar hetzelfde doel. Uiteindelijk gaat het erom dat we wat we doen, met AANDACHT doen. Voor mij kwam de term mindfulness ineens uit de lucht vallen, alsof er weer iets nieuws bedacht is. Terwijl ik in die 20 jaar van bezig zijn met yoga en meditatie met aandacht alle oefeningen, ondersteund door de adem, uitvoerde. De aandacht was er altijd al en dus is er met “mindfulness” niets nieuws onder de zon.

Het gaat dus ook om de weg van de aandacht, ongeacht wat je er ook aan vast koppelt, of het nu yoga, mindfulness of zen is. Het zit dus niet in hoe je het noemt.

De weg van de aandacht brengt je uiteindelijk bij de stilte, het is het moment tussen de uit- en inademing, het is het moment waar je ingegooid wordt of je nu wilt of niet “HET GEBEURT” Het is het moment, maar ook tevens een actie van OPEN STAAN VOOR. Je kunt zo’n moment nooit afdwingen.

Er ontstaat steeds meer een behoefte aan stilte en de vraag is dan ook “hoe laten we de stilte weer doorklinken in ons dagelijkse leven?” Het gaat er niet om hoe we de mens bereiken voor wie we denken dat stilte goed is, maar meer om hoe we een voorbeeld kunnen zijn. Wij zijn uiteindelijk in stilte met elkaar verbonden. Stilte brengt verbinding. Daar de zin van inzien, helpt ons de stilte te integreren in ons leven. Ik noem het ook stilte LEREN omdat leren dynamisch is en niet statisch. Leren gebeurt altijd hier en nu, het kent geen elders en geen verleden. Zodra je bij jezelf zegt: ”Nu heb ik iets geleerd” is het al kennis geworden en dan kun je tegen de achtergrond van die kennis zoveel vergaren, interpreteren als je maar wilt, maar het leren stopt dan. Alleen de geest die niet bezig is kennis op te slaan, maar die onophoudelijk aan het leren is, alleen die geest kan begrip krijgen voor wat wezenlijk is: “Ik wil weten hoe ik ben, wat de structuur en het wezen en de betekenis ervan is.” Ik ben hier niet toe in staat zolang ik gebukt ga onder de last van opgedane kennis, vroegere ervaringen of een geconditioneerde geest. Wat ik dan doe is geen LEREN, maar vertalen, interpreteren, waarbij ik het leven bezie met een al door het verleden versluierde kijk.

Stilte LEREN is OPEN STAAN. LEREN is hier liefde voor inzicht krijgen en dat je ervan houdt iets te doen om het doen zelf. LEREN is alleen mogelijk als er geen dwang, gezag in het spel is. Gezag belet je te leren, te leren op de manier die niet een vergaren van kennis in de vorm van herinneringen is. Het geheugen reageert altijd volgens bepaalde patronen en kent dan geen vrijheid. Iemand die de last van kennis op zijn schouders torst, die gebukt gaat onder opdrachten en onder alles wat hij geleerd heeft, is nooit vrij. Zo iemand is misschien bijzonder geleerd, maar de door hem vergaarde kennis belet hem vrij te zijn en daardoor is hij niet tot LEREN in staat. We leren al doende. Dat kan je vooral zien bij baby’s, peuters. Hoe LEREN zij? Zij doen gewoon, om het doen zelf. Er is geen REDEN.

Misschien is wel onze grootste valkuil: te denken, dat alles een reden moet hebben.

Ik weet het niet. Wel weet ik dat de stilte me steeds meer leert “mee te bewegen op het leven, zonder mezelf in te leveren, want dat is onze volgende valkuil “te denken dat als we niets doen, dat het leven dan zinloos zou zijn, dus zolang we iets doen hoeven we niet stil te staan bij wat er gebeurt als we niets doen. In het nietsdoen ontstaan saaiheid en verveling. We weten er geen raad mee. Er moet wat gebeuren, want we leven bij de gratie van het vermaak en de opwinding. Kortom we weten niet meer wat nietsdoen is en wat dat nietsdoen voor je kan betekenen. Het laten gebeuren en dan zien dat alles gewoon doorgaat en dat jij niet meer het middelpunt van de wereld bent, maar het HEEL-al. Dan word je pas echt stil. Dan ga je de stilte horen.

Helmi de Vaan (1951) heeft naast haar werk als beeldend kunstenaar ruim vijftien jaar een eigen yogapraktijk gehad. Zij is van daaruit zich meer en meer gaan verdiepen in meditatie. Dat heeft geleid tot Stilte leren. In haar eigen meditatieruimte ontvangt zij geregeld mensen die behoefte hebben aan stilte. Wekelijks zijn er twee meditatie-uren. Daarnaast stiltedagen en -weekends.

Comments are closed.